---o0o---
Chú thích
- S: nguyên tác tiếng Sanskrit của mục từ dạng La-tinh hóa
- P: nguyên tác tiếng Pàli của mục từ dạng La-tinh hóa
- A: tiếng Anh
- H: tiếng Hán
- Ph: tiếng Pháp
- T: tên mục từ bằng tiếng Tây Tạng dạng La-tinh hóa.
- Hâ: các hình thức phiên âm tiếng Việt khác nhau của một mục từ.
- Hd: các hình thức dịch nghĩa khác nhau của một mục từ.
- Td: tân dịch.
- Cd: cựu dịch.
- Đl: đối lại
- x: xem
- Đn: đồng nghĩa.
- Vd: ví dụ
- Gđ: cách gọi đầy đủ của một mục từ.
- Gt: cách gọi giản lược hay vắn tắt của một mục từ.
- Cg: hình thức đồng nghĩa hay tên gọi khác của một mục từ.
- Tên khoa học: tên gọi theo khoa học của một mục từ.
- k. ng.: khẩu ngữ
- X.: xem.
- CĐTĐL: Cảnh Đức Truyền Đăng lục
- CTTNL: Cổ tôn túc ngữ lục
- ĐQMT: Đại quang minh tạng
- DTNL: Duy Tắc ngữ lục
- GTPĐL: Gia Thái Phổ Đăng lục
- HĐNL: Hư Đường ngữ lục
- HSLNMDT: Hám Sơn Lão Nhân Mộng Du tập
- KTTQTĐL: Kiến trung tịnh quốc tục đăng lục
- LĐHY: Liên Đăng Hội Yếu
- LSPGĐT: Lịch Sử Phật Giáo Đàng Trong
- MANL: Mật Am ngữ lục
- MBTL: Minh Bản Tạp lục
- MGNL: Minh Giác ngữ lục
- NĐHN: Ngũ Đăng Hội Nguyên
- NGCTT: Ngũ Gia Chính Tông Tán
- NHQL: Nguyên Hiền quảng lục
- NLNL: Nguyên Lai ngữ lục
- NTNL: Như Tịnh ngữ lục
- PDNL: Pháp Diễn ngữ lục
- PDNL: Phần Dương ngữ lục
- PKNL: Phạm Kỳ ngữ lục
- PQĐTĐ: Phật Quang Đại Từ Điển
- TBCTT: Tăng Bảo Chính Tục truyện
- TLTBT: Thiền Lâm Tăng Bảo truyện.
- ThQST: Thiền Quan Sách Tiến
- TĐT: Tổ Đường tập
- TCTT: Tống Cao Tăng truyện
- TTĐL: Tục Truyền Đăng lục
- ThMMBTSTL: Thiên Mục Minh Bản Thiền sư tạp lục
- VHVNTH 1989-1995: Văn hóa Việt Nam Tổng Hợp 1989-1995

---o0o---

----------------------------- Tam Tạng Pháp Số - Cs Lê Hồng Sơn -----------------------------
● 鬼分九類 (A Tì Đạt Ma Thuận Chánh Lý Luận)
Thẳng xuống phía nam của châu Nam thiệm bộ, sâu hơn 500 Do Tuần, có đô thị của vua Diễm ma, chiều đứng cũng như chiều ngang như nhau. ở đó có ba loại quỷ:
01)Vô tài (không tiền của);
02) Thiểu tài (ít tiền của);
03) Đa tài (nhiều tiền của).
Vô tài lại có ba thứ:
01) Cự khẩu;
02) Châm khẩu;
03) Xú khẩu.
Thiểu tài cũng có ba thứ:
01) Châm mao;
02) Xú mao;
03) Anh quỷ.
Đa tài cũng có ba thứ:
01) Hy tự;
02) Hy khí;
03) Đại thế. Tổng có chín loại.
(Tiếng Phạn là Thiệm Bộ, tức Diêm Phù Đề, tiếng Hoa là Thắng Kim Châu. Tiếng Phạn là Diễm Ma, tiếng Hoa là Tịnh Tức).
Một, Cự Khẩu Quỷ. Vì trong miệng của quỷ này thường phun ra lửa dữ, bừng bừng không thôi. Còn thân hình của nó thì bị đốt cháy phừng phừng, như cây cọ khô; bởi nhân kiếp trước của nó quá bỏn xẻn, nên chịu quả khổ như thế.
Hai, Châm Khẩu Quỷ. Vì quỷ này bụng lớn như hang của quả núi, cổ nhỏ như lỗ kim; tuy trông thấy nhiều thứ thức ăn, thức uống cao lương, mỹ vị, nhưng không thể nuốt qua khỏi cổ, nên đói khát khôn cùng, phải tự chịu khổ sở.
Ba, Xú Khẩu Quỷ. Loại quỷ này hơi thở trong miệng ra rất hôi thúi hơn cả phẩn dơ, tự xông ướp mùi hôi thúi, nôn mửa vung vãi. Nếu gặp thức ăn, thức uống cũng không thể ăn được, thường bị đói khát, làm cho chúng buồn bực, tức giận. (ba loại trên là quỷ không có tài sản).
Bốn, Châm Mao Quỷ. Lông của loài quỷ này, rất cứng, rất sắc bén, không thể lại gần và đụng vào, lông ấy tự đâm vào thân thể nó, ngoài thể bắn vào thân thể kẻ khác, giống như con nai trúng tên, chất độc làm cho chạy điên cuồng, đau nhứt không chịu nổi, khi gặp phải dơ dáy, thiếu người giúp đỡ, đói, khát.
Năm, Xú Mao Quỷ. Lông của loài quỷ này thúi còn hơn phân ô uế, xông ướp vào thịt, xương, chưng cất vô tận ruột gan, ộc hơi lên cổ họng, nôn ọe ra tràn lan, độc hại khó chịu; bị chộp lấy thân thể, vặn tréo nhổ lông, do thịt rách nát tổn thương, càng thêm khổ sở; luôn gặp dơ dáy, đói khát không ai giúp đỡ.
Sáu, Anh Quỷ. Quỷ này do nghiệp ác, ở yết hầu mọc ra một cái bướu, giống như mục ghẻ, nóng bức đau đớn. hai tay bị thúc ké lại, mùi hôi thúi xông lên, giành nhau mà ăn, nhưng ít khi được no đủ.
Bảy, Hy Tự Quỷ. Vì loại quỷ này luôn chờ mong các nơi thờ tự người ta cúng tế cho, từ nhiều nơi đi đến, giống như chim bay liệng trong bầu trời, đi, về, thoải mái, không chút trở ngại. Nhờ đời trước cất giữ tài sản, mà tâm thường keo kiệt, không hay Bố Thí, nên sanh vào loài quỷ này. Lại do đời trước có sự mong cầu rằng nếu chết đi thì con, cháu cúng giỗ để ta có đủ thức ăn, thức uống, nên làm quỷ này. Chỗ ở của chúng thì dơ bẩn, xa xôi, chỉ mong sao con cháu nhớ đến ngày cúng tế, giỗ chạp.
Tám, Hy Khí Quỷ. Vì loài quỷ này mong cầu người ta vứt đồ ăn thừa thải để được ăn no bụng; vì đời trước keo kiệt, nên mới ăn, uống những nơi như vậy; hoặc thấy những thứ bẩn thỉu, hoặc lại không thấy những gì hết, hoặc thích những đồ vật sạch sẽ, rồi lại thấy chúng dơ dáy. Loại quỷ này, tùy theo nghiệp đời trước nhiều, ít khác nhau, thức ăn mong cầu có khi được đầy đủ.
Chín, Đại Thế Quỷ. Vì các Dược Xoa, La lỵ bà, Cung Bàn Trà hoặc nương rừng cây, hoặc ở trong đình miếu, hoặc ở trong hang núi, hoặc ở cung điện trong không, hưởng thọ giàu có vui vẻ bằng với trời. Thế lực của loài này lớn lắm.
(Tiếng Phạn là Dược Xoa, cũng gọi là Dạ Xoa, tiếng Hoa là Dũng Kiện. Tiếng Phạn là Cung Bàn Trà, tức là Cưu Bàn Trà, tiếng Hoa là ứng hình)